Scorpidium – krækjumosar

Skrifað um October 29, 2016 · in Mosar · 70 Comments

Ættkvíslin Scorpidium (Schimp.) Limp. – krækjumosar – telst til Calliergonaceae (hrókmosaættar) ásamt sex öðrum, en af þeim vaxa fimm hér á landi:

Straminergon (seilmosar)
Loeskypnum (hómosar)
Calliergon (hrókmosar)
Warnstorfia (klómosar)
Sarmentypnum (kengmosar)

Ein ættkvísl til viðbótar telst til ættarinnar en vex ekki hér á landi: Hamatocaulis.

Til kvíslar teljast aðeins þrjár tegundir og vaxa þær allar hér á landi. Þetta eru miðlungsstórar til mjög stórar plöntur, grænar, brúnar eða rauðar. Um stöngul er glærþekja og miðstrengur. Ein tegund sker sig verulega úr, er með breið-egglensulaga, nærri kringlótt, mjög kúpt blöð, stutt klofið rif eða tvöfalt. Hinar tvær eru með egglaga, mjó-egglaga eða egglensulaga blöð, sem mjókka fram í langan eða stuttan odd. Hornfrumur eru fáar en stórar og ná stutt inn frá blaðrönd.

Plöntur eru ein- eða tvíkynja. Stilkur frekar langur.

 

Lykill að tegundum innan Scorpidium:

1 Oftast stórvaxin tegund. Blöð 1,0-2,4 mm á breidd, mjög kúpt, sporlaga eða nærri kringlótt. Rif stutt klofið eða tvöfalt. Glærfrumur þekja minnst fjórðung af stöngli ………………………………. S. scorpioides
1 Meðalstórar tegundir. Blöð 0,4-1,1 mm á breidd, kúpt, egglaga eða egglensulaga. Rif einfalt, nær upp fyrir blaðmiðju. Glærfrumur þekja allan stöngul ………………………….. 2

2 Plöntur einkynja. Frumur í blaði 14-95(-120) µm á lengd með þverum eða snubbóttum endum. Sjaldan eða aldrei með gróhirzlur .… S. cossonii
2 Plöntur tvíkynja. Frumur í blaði (60-)90-140(-170) µm á lengd með símjókkandi endum. Oft með gróhirzlur ……………… S. revolvens

 

Athuga sérstaklega:
Mjög mikilvægt er að skoða frumur í blaði þeim megin við rif, sem blaðoddur beygir sig yfir. Sjá mynd.

Öruggast er að skoða blaðfrumur á því svæði, sem örin bendir á.

Öruggast er að skoða blaðfrumur á því svæði, sem örin bendir á.

 

Scorpidium scorpioides (Hedw.) Limpr. – tjarnakrækja

Stórir, tútnir og 10-20 cm langir stönglar, óreglulega eða lítið greinóttir. Þeir eru grænir, brúnir, gulbrúnir eða rauðir. Blöð sitja þétt á sprotaendum og sveigjast eins og hali á sporðdreka. Glærfrumur um stöngul þekja að minnsta kosti fjórðung af ummáli. Blöð oft nærri kringlótt til breiðegglaga, mjókka oftast snögglega fram í snubbóttan eða broddyddan enda eða mjókka smám saman fram í odd, mjög kúpt, 1-2,4 mm á breidd. Rif tvöfalt eða á stundum einfalt og klofið, mjög sjaldan riflaus, nær sjaldnast upp að blaðmiðju.

Frumur 32-200 µm á lengd, frumuendar þverir eða snubbóttir. Hornfrumur vel afmarkaðar, fáar, tútnar og litlausar, ná skammt inn að rifi.

Plöntur einkynja og gróhirzlur mjög sjaldséðar.

Vex á kafi í vatni. Algeng um mest allt land.

Scorpidium scorpioides. Teikn. ÁHB.

Scorpidium scorpioides. Teikn. ÁHB.

Tegundin er jafnan mjög auðþekkt. Þó að hún líti allt öðru vísi út en hinar tvær innan sömu ættkvíslar, hafa erfðarannsóknir leitt í ljós, að stöngull, hornfrumur og ytri opkrans eru sömu gerðar og á hinum tegundunum tveimur.

 

 

Scorpidium cossonii (Schimp.) Hedenäs – lindakrækja

Plöntur miðlungsstórar, 5-10 cm eða lengri, reglulega fjaðurgreindar, grænar, gulgrænar, brúnar, brúnrauðar. Stöngull er alþaktur glærfrumum. Blöð egglaga til breiðegglaga, mjókka smám saman (á stundum snögglega) fram í boginn, yddan framhluta, kúpt, 0,5-1,1 mm á breidd. Rif einfalt, nær upp fyrir blaðmiðju.

Scorpidium cossonii. Teikn. ÁHB.

Scorpidium cossonii. Teikn. ÁHB.

Frumur 14-95(-120) µm á lengd, endar þverir eða snubbóttir, sumir mjókka örlítið. Horn eru vel afmörkuð og hronfrumur fáar, tútnar og litlausar, ná skammt inn að rifi.

Plöntur einkynja og eru gróhirzlur óþekktar hér á landi.

Vex í hvers konar votlendi. All algeng um land nema einna sízt á Suðurlandi.

Blaðfrumur í S. cossonii. Teikn. ÁHB.

Blaðfrumur í S. cossonii. Teikn. ÁHB.

Þá sjaldan tegundin lifir á kafi í vatni er hún mjög smávaxin. Helzt er hætta á að rugla henni saman við eftirfarandi tegund, S. revolvens. – Á það má benda, að S. revolvens er tvíkynja og oft með gróhirzlur, sem hin er ekki. Í greingarlykli var minnzt á ólíka frumugerð í blöðum, sem er dágott einkenni. Litareinkenni eru ekki örugg, en þó má fara nærri um tegundina. S. revolvens er jafnan purpurarauð, dökkrauð eða svartleit en S. cossonii fremur græn, gul- eða rauðbrún með brúnrautt rif og blaðgrunn.

 

Scorpidium revolvens (Sw. ex anon.) Rubers – mýrakrækja

Plöntur miðlungsstórar til stórar, 6-12(-20) cm á lengd, ekki tútnar, grænar, rauðar, purpuralitar, brúnrauðar eða svartleitar. Plöntur lítið og óreglulega greinóttar eða fjaðurgreindar. Glærfrumur um stöngul vel þroskaðar. Blöð egglaga til egglensulaga, mjókka smám saman, á stundum snögglega, fram í mjóan, boginn framhluta, kúpt, 0,5-1 mm á breidd. Rif einfalt, nær upp fyrir blaðmiðju.

Blaðfrumur í S. revolvens. Teikn. ÁHB.

Blaðfrumur í S. revolvens. Teikn. ÁHB.

Frumur 61-140(-178) µm á lengd, endar mjókka smám saman og eru jafnan yddir, sumir mjókka aðeins örlítið. Horn eru vel afmörkuð og hronfrumur fáar, tútnar og litlausar, ná skammt inn að rifi.

Plöntur eru tvíkynja og nokkuð oft með gróhirzlur.

 

Scorpidium_revolvens. Teikn. ÁHB.

Scorpidium_revolvens. Teikn. ÁHB.

Vex í alls konar votlendi, jafnvel á kafi. Mjög algeng um land.

 


70 Responses to “Scorpidium – krækjumosar”
  1. Squbcp says:

    provigil for sale – modafinil and alcohol buy modafinil online

  2. Nizxff says:

    accutane singapore – how much is accutane prescription accutane roche

  3. Xvizag says:

    generic amoxil 250mg – amoxicillin without a doctor‘s prescription amoxicillin without a doctor’s prescription

  4. Gkmmdc says:

    generic levitra – vardenafil generic levitra online

  5. Kybdma says:

    canada order cialis – northern pharmacy levitra cialis

  6. Fycxlc says:

    ivermectin 3 mg dose – oral stromectol cost stromectol online canada

  7. Vymptz says:

    accutane online without prescription – accutane online prescription accutane medicine in india

  8. Ujnpjy says:

    lyrica online order – generic lyrica online best online canadian pharmacy

  9. Ohhxmi says:

    cialis 5 mg daily use – cost of tadalafil buy generic cialis canadian pharmacy

  10. Bexdnv says:

    where to buy prednisone in australia – prednisone 20 mg online 100 mg prednisone daily

  11. Bwdszj says:

    buy provigil online – modafinil and weight loss provigil generic

  12. Zboetr says:

    zithromax 100mg online – zithromax antibiotic azithromycin 100mg online

  13. Mcbftd says:

    viagra Philadelphia – ordering viagra from india order brand name viagra online

  14. Vocxjw says:

    tadalafil 15mg – brand cialis cialis online pharmacy us

  15. Gsterw says:

    ivermectin 6 tablet – stromectol 3mg stromectol how much it cost

  16. Ugjkdp says:

    free slots – slot machines hollywood casino online real money

  17. Nabyxs says:

    what is impotence – can you buy ed pills online causes of erectile dysfunction

  18. Phuimb says:

    drug prices prednisone – 50 mg prednisone tablet buy prednisone online canada

  19. Zoekfs says:

    cheap viagra online fast shipping – sildenafil 50mg price how to buy viagra in india

  20. Lcrpay says:

    can you buy cialis over the counter – Cialis in usa cialis singapore

  21. Ufeiwy says:

    buy ivermectin for humans uk – buy stromectol for humans australia cost for ivermectin 3mg

  22. Yalmae says:

    best ed pills – ed solutions buying ed pills online

  23. Aclcdq says:

    buy ventolin – albuterol without prescription ventolin price

  24. Wdomrd says:

    doxycycline 100mg pills – doxycycline 300 mg daily buy doxycycline

  25. Ffsesl says:

    neurontin cap 300mg price – neurontin 600 cost of generic synthroid

  26. effenny says:

    http://buystromectolon.com/ – buying ivermectin online

  27. Ababof says:

    where can i buy viagra over the counter usa – viagra super active plus

  28. Gzwprh says:

    cialis tadalafil 20 mg – cialis for sale in india generic tadalafil uk

  29. Jwuwkl says:

    buy levitra vardenafil – generic vardenafil us buy vardenafil online prescription

  30. Afbrsn says:

    how to buy stromectol – ivermectin 90 mg ivermectin online pharmacy

  31. Igfhwu says:

    prednisone tablets canada – prednisone 10 mg brand name can you buy prednisone

  32. Wbksiz says:

    isotretinoin 10mg – accutane prescription cost buy accutane online australia

  33. Puwtzv says:

    amoxicillin 500 mg – buy amoxil amoxicilin without prescription

  34. Dfwanq says:

    methylprednisolone 500 mg tablet – lyripill lyrica mexico price

  35. Kiyykp says:

    help me with my essay – essay outline help write my essay help

  36. Fscjwp says:

    sildenafil otc – Canadian generic viagra online canadian drug pharmacy viagra

  37. Josklo says:

    female cialis tadalafil – Cialis medication buy generic cialis online with paypal

  38. Zrobqs says:

    buy ivermectin 6mg – stromectol tablet price stromectol south africa

  39. Kiciary says:

    affordable care insurance ivermectin tablets dosage ivermectin tablets over counter can humans take ivermectin paste ivermectin ओटीसी

  40. Ljfeje says:

    generic prednisone 10mg online – opredniso.com order prednisone 10mg

  41. Jlqlkf says:

    furosemide for sale – lasix cheap lasix tablet online

  42. Abnobe says:

    Scorpidium – kr?kjumosar stromectol reddit canadian pharmacy ivermectin lice dose thuб»‘c stromectol

  43. mokdiedo says:

    Scorpidium – kr?kjumosar how much is zithromax 250 mg zithromax generic brand doxycycline buy how much is zithromax 250 mg

  44. Pnyhnx says:

    ventolin 90 – albuterol sulfate ventolin generic brand

  45. Xqcgfj says:

    online buy cytotec – cytotec cvs cytotec gel

  46. Izlnyf says:

    generic doxycycline – buy doxycycline hyclate 100mg without a rx prednisolone 40 mg

  47. Egbgsj says:

    ivermectin human – ivermectin 3mg tablets ivermectin 3mg dose

  48. Bbdsxq says:

    buy stromectol uk – ivermectin 5ml ivermectin 1 cream 45gm

  49. Rydgae says:

    sildenafil buy – sildenafil online canadian pharmacy sildenafil without a doctor prescription

  50. Zlaugn says:

    tadalafil liquid – purchasing tadalafil online online tadalafil

  51. Ixukki says:

    accutane uk for sale – isotretinoin 40 mg accutane australia buy online

  52. Luhhmb says:

    custom written papers – buy an essay online cheap paper assistance

  53. Wfkmgu says:

    ivermectin eye drops – stromectol over counter ivermectin over the counter uk

  54. Swamqh says:

    vardenafil on line – vardeed buy ed pills with paypal

  55. Vuatgd says:

    buy vardenafil uk – canadian pharmacy review medicine erectile dysfunction

  56. Mimxyj says:

    hydroxychloroquine zinc azithromycin – plaquenil adverse effects prednisone 20 mg purchase

  57. Utmgaz says:

    vilitra 40 mg usa and uk – click here to read the full article cenforce 200 usa and uk

  58. Ejznku says:

    ivermectina 6 mg – ivermectin stromectol where to buy ivermectin

  59. brernoke says:

    flonase samples for healthcare professionals does zyrtec raise blood pressure zyrtec tablets

  60. Moxvon says:

    online viagra best – viagra 50 mg can you buy viagra in mexico

  61. Smealf says:

    is ivermectin safe for people ivermectin tablets pilule de stromectol sztromektol ГЎra

  62. Xwtctj says:

    prednisone coupon – prednisone 16 mg prednisone 5mg price

  63. Jraefp says:

    purchase ivermectin – stromectol uk coronavirus buy stromectol online uk

  64. Hzvozf says:

    cheap sildenafil citrate tablets – overnight viagra uk viagra prices

Leave a Reply